Wereld Waternet vroeg mij mee te gaan naar Zuid-Afrika om daar in een aantal technische projecten vanuit HR een bijdrage te leveren aan leren en ontwikkelen. Mijn ervaring in het opzetten van een academy en het organiseren van corporate leren zou een goede aanvulling zijn. Ik was meteen enthousiast en in mijn hoofd ontstonden vanzelf ideeën over wat ik daar zou kunnen gaan doen. Deze ideeën waren vooral heel praktisch en gericht op mijn eigen werk bij Waternet in Nederland. Het advies van sommige collega’s, die al eerder met dat bijltje in het buitenland hadden gehakt, dat mijn ambitieniveau niet zo hoog hoefde te liggen bij een eerste bezoek, nam ik ter harte en ik nam me voor om een open en afwachtende houding aan te nemen en vooral te observeren. Ook de projectmanager met wie ik op reis was had me gezegd dat dit voor mij vooral een verkenningsweek zou worden. De mensen die mij een beetje kennen weten dat een afwachtende houding niet echt bij mij past. Ik hou van aanpakken, een bijdrage leveren en iets neerzetten. Ik hou van professioneel werken en dingen naar mijn hand zetten en sturen. Gewoon actie dus. En resultaat.

Zuid-Afrika, zo veel indrukken. Bergen, oceaan, uitgestrektheid, mooi, warm, modern. Rijk en arm wisselen elkaar continu af. Van protserige donkere mannen aan de top en hypermoderne kantoren tot bedelende moeders bij het stoplicht en voetballende kindjes in de townships.

We hebben in die week 5 dagen vooral veel overleggen gevoerd in Kaapstad en Pretoria met managers, CEO’s, hoogste ambtenaren op het ministerie en met de Nederlandse ambassadeur. Fantastisch om op dit niveau met mensen in gesprek te gaan (dat maak je in Nederland niet zo snel mee), maar ik heb me tegelijkertijd nog nooit zo passief gevoeld als in die week. Passief in de zin van zitten, glimlachen, je mond houden tijdens technische of politieke gesprekken omdat je niet precies weet waarover het gaat, luisteren, samenvatten op je laptop, eens een keer een vraag stellen, je aandacht erbij houden, nog meer luisteren en aantekeningen maken. Na de besprekingen kon ik wel volop mijn bevindingen geven aan mijn collega’s. Voor hen was het overigens verfrissend om feedback te ontvangen van een nieuw lid in het projectteam. Op één van de laatste dagen konden we ook op praktisch niveau een match maken en werd ik gelinkt aan een dame in Pretoria die bezig is met het uitbouwen van een academy en behoefte heeft aan het sparren met iemand met ervaring.

Mijn ego is verwend. Ik ben zo gewend om mezelf neer te zetten dat het bijna pijn deed om zo’n ‘onderdanige’ rol aan te nemen. Maar dit is wel wat het heeft opgeleverd: veel informatie en kennis vergaard over de projecten, alle partijen leren kennen, inzicht gekregen in de samenwerkingsverbanden en in waar beslissingen blijven hangen, inzicht en respect gekregen in de verschillende niveaus waarop Wereld Waternet praat, veel geleerd over de cultuur en de ingewikkelde politieke geschiedenis en wat meer begrip over de ontwikkelingsfase waarin dit land nu zit. Allemaal kennis die onmisbaar is om praktisch aan de slag te kunnen en om iets te bereiken.

Dit soort ervaringen houdt een mens scherp. We zitten als professionals vaak in onze comfortzone waarin we wel weten wat me moeten doen om succesvol te zijn. De eerste keer in een andere werkomgeving, waar in een andere taal wordt gesproken en waar andere normen en waarden gelden, word je weer even helemaal op jezelf terug geworpen. Als je het dan hebt over leren en ontwikkelen, dan was dit was voor mij een intensieve maar hele positieve ervaring van training-on-the-job en ervarend leren.

Wordt vervolgd!